คุยกับหมอบอส–นวมินทร์ ปิ่นปฐมรัฐ เรื่องสูตรเก่า จานใหม่ และความฝันที่จะพาไก่ทอดบ้านเราไปไกลกว่าหน้าปากซอย ลองนึกภาพว่า วันหนึ่งเวลาคนต่างชาติอยากกินไก่ทอด ชื่อ “หาดใหญ่” จะเป็นหนึ่งในชื่อที่เขานึกถึง แม้ยังไม่เคยเดินทางมาสงขลาเลยก็ตาม สำหรับหมอบอส–นวมินทร์ ปิ่นปฐมรัฐ นี่เป็นภาพที่อยากเห็นเกิดขึ้นจริง และจุดเริ่มต้นของเรื่องนี้ก็อยู่ใกล้ตัวมาก อยู่ในสูตรอาหารที่เราคุ้นเคย ในครัวท้องถิ่น และในคำถามชวนคุยว่า อาหารบ้านเราจะเดินทางไปได้ไกลแค่ไหน ถ้าเปิดโอกาสให้มันแต่งตัวใหม่บ้าง บทสนทนาครั้งนี้จึงมีทั้งเรื่องสูตรเก่าที่ไม่ควรถูกเก็บขึ้นหิ้ง ความเป็นของแท้ที่อาจมองได้หลายมุม และไก่ทอดหาดใหญ่ที่หมอบอสอยากผลักดันให้คนทั้งโลกจำชื่อได้ สูตรเก่าเจอคนรุ่นใหม่…
ก่อนตึกรามจะอบอวลด้วยกลิ่นกรุ่นกาแฟทุกหัวระแหง ก่อนคาเฟ่จะกระจายตัวไปทั่วทุกหนแห่ง ก่อนความหลงใหลเครื่องดื่มสีดำจะเพิ่มทวีอย่างในปัจจุบัน และก่อนการหยั่งรากของกาแฟสายพันธุ์โรบัสต้าจนกลายเป็นหนึ่งในรสสัมผัสอันมีเสน่ห์ของเมืองสงขลา กาแฟมีความเป็นมาอย่างยาวนาน และมีการเดินทางเป็นระยะทางแสนยาวไกล
เส้นทางความแพร่หลายของกาแฟมีจุดเริ่มต้นที่ “คาบสมุทรอาระเบีย” แรกเริ่มบริโภคกันในกลุ่มผู้นับถือนิกายซูฟี (Sufism) เพื่อขจัดความง่วงระหว่างพิธีกรรมทางศาสนายามราตรี จากนั้นกลิ่นกรุ่นกาแฟจึงขจรกระจายไปสู่มุมต่าง ๆ ทั่วทั้งดินแดนอาหรับในฐานะเครื่องดื่มทางศาสนา ภายหลังจึงเปลี่ยนสถานะไปสู่เครื่องดื่มทางสังคม ร้านกาแฟมากมายกลายเป็นสถานที่แลกเปลี่ยนข่าวสารความคิดทั้งทางสังคม เศรษฐกิจ และการเมือง อันเป็นจุดเริ่มต้นของวัฒนธรรมการดื่มกาแฟที่แพร่ความนิยมไปทั่วโลกตะวันตก โดยชาติยุโรปได้สร้างความเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่ และเป็นตัวแปรสำคัญนำพาเครื่องดื่มยอดนิยมชนิดนี้ข้ามคลื่นมหาสมุทรสู่พื้นที่อื่น ๆ ของโลก นับเป็นปฐมบทการขยายพันธุ์กาแฟสู่ดินแดนเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ภายใต้ระบอบอาณานิคม…
สงขลาเป็นเมืองที่อากาศร้อนชื้นเกือบตลอดปี ทั้งแดดจากทะเล ลมจากทะเลสาบ และวิถีชีวิตกลางแจ้งของผู้คน ทำให้อาหารที่ช่วยปลุกความสดชื่นกลายเป็นส่วนหนึ่งของวัฒนธรรมการกินในชีวิตประจำวัน
หนึ่งในรสชาติที่คนสงขลาคุ้นเคย คือ “รสเปรี้ยวกรอบ” จากมะม่วงเบา ผลไม้พื้นถิ่นที่มีเอกลักษณ์ทั้งเนื้อสัมผัส กลิ่น และรสชาติ โดยเฉพาะเมื่อนำมาทำเป็นยำมะม่วงเบา หรือกินคู่กับน้ำปลาหวาน กะปิหวาน พริกเกลือ และเครื่องเคียงรสจัดแบบภาคใต้
มะม่วงเบา รสเปรี้ยวที่มีเสน่ห์เฉพาะตัว
มะม่วงเบามีขนาดผลไม่ใหญ่มาก เนื้อกรอบ รสเปรี้ยวชัด และมีกลิ่นหอมอ่อน ๆ เวลากัดเข้าไปจะให้ความรู้สึกสดชื่นทันที…
ร้านช้อนเขียว อาหารใต้บ้าน ๆ ที่สะท้อนวิถีทะเลสิงหนคร
ในพื้นที่อำเภอ Singhanakhon จังหวัด Songkhla มีร้านอาหารท้องถิ่นที่ได้รับความนิยมทั้งจากคนในพื้นที่และนักท่องเที่ยวสายวัฒนธรรมอาหาร คือ “ร้านช้อนเขียว” ร้านอาหารใต้ที่โดดเด่นด้วยแนวคิดการนำวัตถุดิบสดจากทะเลและเรือประมงพื้นบ้านมาปรุงสดใหม่ในแต่ละวัน
เสน่ห์ของร้านนี้อยู่ที่ความเรียบง่ายแต่จริงใจในรสชาติ ทุกเมนูสะท้อนความอุดมสมบูรณ์ของ “เมืองสามน้ำ” ที่เชื่อมโยงทั้งทะเล แม่น้ำ และวิถีชุมชนประมงพื้นบ้านอย่างแท้จริง วัตถุดิบหลักอย่างปลาและอาหารทะเลถูกส่งตรงจากชาวประมงในพื้นที่ ทำให้มั่นใจได้ถึงความสดใหม่และคุณภาพในทุกจาน
รสชาติพริกแกงใต้เข้มข้น สูตรดั้งเดิมของคนท้องถิ่น
เอกลักษณ์สำคัญของร้านช้อนเขียว คือการใช้พริกแกงใต้ที่ตำเองในครัว รสชาติจึงมีความเข้มข้น…
ขนมปะดา ขนมโบราณที่สะท้อนรสมือของชุมชนมุสลิมเมืองเก่าสงขลา
ในพื้นที่ชุมชนเก่าแก่ของ Songkhla โดยเฉพาะบริเวณตรอกสุเหร่าในย่านมัสยิดบ้านบน ยังคงมีขนมพื้นถิ่นหายากที่สืบทอดมายาวนานกว่า 50 ปี หนึ่งในนั้นคือ “ขนมปะดา” ขนมโบราณของชาวมุสลิมที่ได้รับการขนานนามในเชิงร่วมสมัยว่าเป็น “โดนัทมุสลิม” ด้วยลักษณะรูปทรงกลมและวิธีการทอดที่คล้ายขนมสากล แต่ยังคงเอกลักษณ์รสชาติท้องถิ่นไว้อย่างชัดเจน
ผู้สืบทอดสูตรในปัจจุบันคือ “พี่บ๊ะ” ผู้รักษารสมือดั้งเดิมจากรุ่นคุณแม่ ทำให้ขนมชนิดนี้ยังคงมีบทบาทในวิถีอาหารชุมชน และเป็นหนึ่งในตัวอย่างของการส่งต่อภูมิปัญญาอาหารท้องถิ่นผ่านรุ่นสู่รุ่น
เอกลักษณ์ของแป้งกล้วยน้ำว้า หอมหวานแบบธรรมชาติ
จุดเด่นของขนมปะดาอยู่ที่ตัวแป้ง ซึ่งทำจากแป้งข้าวเจ้าผสมกับกล้วยน้ำว้าสุก ทำให้ได้เนื้อสัมผัสที่มีความนุ่มหนึบและมีกลิ่นหอมหวานตามธรรมชาติ ความหวานไม่ได้มาจากน้ำตาลเป็นหลัก…
ถ้าอยากรู้จักสงขลาให้สนุกขึ้น ลองให้น้อง BOK พาออกไปชิมเมืองนี้ผ่าน 5 รสชาติในหนึ่งวัน เพราะสงขลาไม่ได้มีดีแค่เมนูดังหรือร้านอร่อย แต่ยังมีรสชาติที่สะท้อนภูมิประเทศ วัฒนธรรม และวิถีชีวิตของผู้คนในเมืองสองทะเลอย่างชัดเจน
การชิมสงขลาผ่าน 5 รส จึงเหมือนการเดินทางเล็ก ๆ ที่พาเราไปรู้จักทั้งทะเลสาบ อ่าวไทย ตลาดเช้า ครัวบ้าน เครื่องแกงใต้ ขนมพื้นบ้าน และวัตถุดิบท้องถิ่นที่อยู่ในชีวิตประจำวันของคนสงขลา
รสที่ 1: เปรี้ยวสด…